Stap 7: Pragmatisch prutsen met modellen

Organisatie-ontwikkeling
Startto Learn Witrand

Vorige week werd het boek ‘Het Ronde Vierkant’ van change manager én voormalig VOV-voorzitter Pascal Van Loo gelanceerd. Wij waren er als de kippen bij om het te lezen en schreven er een recensie over.

Van Loo schetst in zijn boek een beeld van vierkante organisaties (denk hiërarchie, resultaatsgericht, planmatig), zet daar ronde organisaties tegenover (zelfsturing, procesgericht, spontaan) om tenslotte voor hybride organisaties te pleiten. Heel interessant in zijn benadering is dat hybride organisaties niet ‘iets tussen de twee in’ zijn, maar dat beide modellen in een organisatie bestaan en dat soms de een en soms de ander moet worden aangesproken, afhankelijk van de nood van het moment.

Hiermee sluit hij aan bij de visie van organisatieadviseurs Jaap van ’t Hek en Leike van Oss, die het in het septembernummer van TvOO vorig jaar in het artikel ‘Pragmatisch prutsen met modellen’ hebben over de waarde en de gevaren van modellen. Om met dat laatste te beginnen: modellen zijn een abstractie van de werkelijkheid en houden daarom het risico op blinde vlekken in. Daarnaast bevat een model ook een opvatting over de werkelijkheid en is in die zin normatief. Een model, zo zeggen Van ’t Hek en Van Oss, is een goede bril omdat het helpt iets specifieks zichtbaar te maken – maar je moet je er wel van bewust zijn dat je een bril draagt als je een model hanteert.

Reflectie en praktijktheorie

De oplossing van de auteurs? Enerzijds: meerdere brillen kennen en hanteren. De complexe realiteit laat zich sowieso niet temmen door één model. Anderzijds: reflectief en vanuit praktijktheorie opereren. Het concept van reflectie als kwaliteit voor professioneel handelen komt van Donald Schön en betekent kritisch met jezelf in gesprek gaan over de passendheid van je keuze in de specifieke situatie. Het tweede instrument om met modellen om te gaan, praktijktheorie, is de set ervaringsregels die je in je professioneel leven hebt opgedaan. Ook die zouden professionals best expliciteren, om jezelf te ‘ondertitelen’ en zo navolgbaar te maken. Beide werkwijzen doen denken aan het Working out loud concept dat we vorige week in Start to Learn bespraken (en dat door Clark Quinn in hetzelfde nummer van TvOO wordt aanbevolen als een van de twee meest waardevolle modellen voor het faciliteren van innovatie).

In de laatste Summerclass van dit jaar, op 27 en 28 augustus (online) laten we maar liefst twaalf L&D-professionals aan het woord over hun favoriete model. Een ideale kans voor mensen die  beginnen in de sector om een snel overzicht te krijgen van twaalf klassieke L&D-modellen. Wij zitten alvast klaar met ons tekenblok.

Het kurkentrekkermodel heeft input nodig

Je kunt ook je eigen model maken. Bij VOV hebben we in ons assortiment onder andere de bril met het kurkentrekkermodel. Hierin zien we de cyclische beweging van een jaar vol activiteiten, met terugkerende thema’s. Tegelijkertijd gaan we vooruit door interne en externe ontwikkeling, zoals nu de coronacrisis. Zoals velen onder jullie vervingen we onze activiteiten door een online alternatief én ontwikkelden we nieuwe formules. We zijn enthousiast om deze innovatie verder te zetten, zonder de werkende elementen uit het oog te verliezen.

Wat we in onze kurkentrekkerbeweging keer op keer heel hard nodig hebben, is jullie input. We doen dan ook een warme oproep om onze poll in te vullen, waarin we terugblikken naar 2019 en vooruitkijken naar 2021. Thema’s als onboarding, leiderschap en change zullen jullie misschien bekend voor komen, maar we spelen graag in op specifieke vragen die jullie op dit moment hieromtrent bezighouden. We zijn benieuwd. Alvast een heel dikke merci.

Vraag van de week

  • Hebben jullie een favoriet model? Hoe gebruik je dat in je werk als L&D-er? Laat het ons weten via info@vov.be en misschien nodigen we je wel uit om je model te presenteren op de Summerclass!

Terugkijken op onze Start to Learn met VOV @home journey totnutoe kan hier

Lees ook ...